Βάζει πωλητήριο, αν και κερδοφόρα

Το ισχυρό επιχείρημα ότι η Εγνατία Οδός μπορεί να συνεισφέρει πολύ

περισσότερα, σε οικονομικό και κοινωνικό επίπεδο, υπό κρατική εποπτεία, παρά αν ιδιωτικοποιηθεί, όπως ήδη σχεδιάζεται, αντιτείνουν οι 200 εργαζόμενοι της εταιρίας, που πριν από 18 χρόνια περίπου ανέλαβαν την κατασκευή του μεγαλύτερου αυτοκινητόδρομου της χώρας.

Η πρόσκληση για την ιδιωτικοποίηση της Εγνατίας αναμένεται να βγει «στον αέρα» τον ερχόμενο Φεβρουάριο, με αντίτιμο κοντά στα 200 εκ. ευρώ, σύμφωνα με τα όσα διαρρέουν, ποσό που είναι βέβαιο πως δεν αντανακλά ούτε την κατασκευαστική, αλλά ούτε την προστιθέμενη αξία του έργου.

Σύμφωνα με τους εργαζόμενους αλλά και διευθυντικά στελέχη της εταιρίας, που ήρθαν από τη Θεσσαλονίκη και πραγματοποίησαν το απόγευμα της Πέμπτης εκδήλωση στα Γιάννενα, η Εγνατία Οδός είναι αφενός ένα έργο ζωτικής σημασίας, αφετέρου ένα κερδοφόρο έργο, με προοπτική να γίνει ακόμη πιο κερδοφόρα, χωρίς να επιβαρύνει επιπλέον τους χρήστες, μέσω αύξησης των διοδίων.

Σύμφωνα με τους εργαζόμενους, η εταιρία εξυπηρετεί απόλυτα ένα δάνειο ύψους 1,1 δισ. ευρώ, που είχε λάβει κατά την έναρξη περίπου κατασκευής του έργου, καθώς δεν υπήρχαν τα κονδύλια για την κρατική συμμετοχή, με αποτέλεσμα το 2018 να επέρχεται η οριστική εξόφληση. Κατάφερε, δηλαδή, στα λιγότερο από 10 χρόνια που έχει έσοδα από τα διόδια, να αποπληρώσει περί το 1 δισ. ευρώ. Βέβαια, λόγω των υποχρεώσεων αυτών τα καθαρά κέρδη της Εγνατία Οδός, από τα διόδια κυρίως, ανήλθαν στα 15 εκ. ευρώ για το 2015, με τα συνολικά έσοδα να ξεπερνούν τα 52 εκ. ευρώ.

Σύμφωνα με μια προβολή στο μέλλον, οι εργαζόμενοι υποστήριξαν ότι η εταιρία μπορεί την επόμενη 35ετία, με τη σημερινή χρέωση των διοδίων, να αποφέρει στο κράτος περί τα 2,5 δισ. ευρώ. «Ακόμη και στο σενάριο με τα ελάχιστα διόδια, τα έσοδα είναι τόσο μεγάλα που όχι μόνο επαρκούν για τη λειτουργία και τη συντήρηση του έργου, καθώς και για τις αμοιβές των εργαζομένων, αλλά θα μπορούσαν να επιστρέψουν στην κοινωνία μέσα από παράλληλα έργα, όπως η ανακατασκευή των εθνικών οδών που είναι εγκαταλειμμένοι στην τύχη τους ή ακόμη και η αποπληρωμή του χρέους», σημείωσαν οι εργαζόμενοι.

Βέβαια, υπάρχει και το σενάριο της αύξησης των διοδίων στον αυτοκινητόδρομο, από 3,5 λεπτά το χιλιόμετρο που είναι σήμερα, σε 5 ή ακόμη και σε 6,5, όπως χρεώνουν οι παραχωρησιούχοι των νέων έργων. Με αυτό το σενάριο τα κέρδη θα εκτοξεύονταν, αλλά η κρατική Εγνατία Οδός θα έχανε τον κοινωνικό χαρακτήρα της. Θα πρέπει ωστόσο να σκεφτούμε, ότι ο παραχωρησιούχος που θα εκμεταλλεύεται το έργο για 50 χρόνια, έχει με νόμο πλέον το δικαίωμα να προσδιορίσει τα διόδια στο ύψος των υπολοίπων έργων παραχώρησης, άρα να φτάσει τα 6,5 λεπτά ανά χιλιόμετρο, χωρίς αναγκαστικά να ενδιαφέρεται για τον κοινωνικό αντίκτυπο ή την επιβάρυνση των χρηστών. Ενδεικτικά, σύμφωνα με τους εργαζόμενους, αν η τιμή ανεβεί στα 5 λεπτά το χιλιόμετρο, τα κέρδη σε 35 χρόνια ανέρχονται σε 4,5 δισ. ευρώ.

ΤΟ ΕΛΛΗΝΙΚΟ ΠΑΡΑΔΟΞΟ

Από αυτή την επιχειρηματολογία πηγάζει ένα βασικό ερώτημα. Γιατί γίνεται η παραχώρηση ενός έργου το οποίο είναι πλήρως κατασκευασμένο, άρα ο επενδυτής δεν πρόκειται να κάνει καμία επένδυση, και, επιπλέον, σε μία χρονική στιγμή που η εταιρία θα αρχίσει να καταγράφει μεγαλύτερα κέρδη, έχοντας εξοφλήσει τις δανειακές της υποχρεώσεις;

Πρόκειται για μια ερώτηση που δεν έχει απάντηση, ή μάλλον η απάντηση είναι ότι μιλάμε για ένα προαπαιτούμενο από την πλευρά των δανειστών και η χώρα δεν έχει την «πολυτέλεια» να περιμένει 35 χρόνια για να κατευθύνει τα 2,5 δισ. ευρώ κέρδη στο δημόσιο χρέος. Πρόκειται, με άλλα λόγια, για μια απόφαση σαν όλες αυτές των τελευταίων ετών, που οδηγούν στην πώληση ή το ξεπούλημα, κατά κάποιους, της δημόσιας περιουσίας, προκειμένου η χώρα να βγει από τη «μέγγενη» του χρέους.

Από την άλλη πλευρά, μια εταιρία με τέτοιες προοπτικές, δυνατότητες και τεχνογνωσία, αν δεν ήταν κρατική, θα είχε αρχίσει πολύ νωρίτερα να «επενδύει» το δυναμικό της στο εξωτερικό, στις βαλκανικές χώρες και όχι μόνο, όπως γίνεται τα 3-4 τελευταία χρόνια παρουσιάζοντας κέρδη. «Δεν είχε γίνει μέχρι τώρα, γιατί μας σταματούσε το ελληνικό δημόσιο», ανέφεραν εργαζόμενοι στην συζήτηση που ακολούθησε και παράλληλα σημείωσαν ότι «τώρα πώς να σχεδιάσουμε επενδύσεις όταν ξέρουμε ότι θα πουληθεί η Εγνατία οδός τους επόμενους μήνες;». Ενδεχομένως, λοιπόν αυτή να είναι η απάντηση στο παραπάνω ερώτημα: Η μοίρα των ελληνικών κρατικών επιχειρήσεων που δίνουν «άλλοθι» σε πωλήσεις, οι οποίες για κανέναν λόγο δε μοιάζουν εθνικά συμφέρουσες.

Εφημ.ΗΠΕΙΡΩΤΙΚΟΣ ΑΓΩΝ