Φοβισμένα θύματα, ατιμώρητοι δράστες

Πορεία για την βία και τις διακρίσεις λόγω ταυτότητας φύλου

Ενα από τα πιο ανησυχητικά στοιχεία της πρώτης έκθεσης στην Ελλάδα αποκλειστικά για τη βία και τις διακρίσεις λόγω ταυτότητας φύλου, έκφρασης φύλου και σεξουαλικού προσανατολισμού (η έκθεση έγινε στο πλαίσιο του έργου «Πες το σ’ εμάς», που υλοποίησε η Colour Youth–Κοινότητα LGBTQ Νέων Αθήνας, παρουσιάστηκε την Παρασκευή στο γεμάτο αμφιθέατρο «Αντώνης Τρίτσης» του Πνευματικού Κέντρου του Δήμου Αθηναίων και διατίθεται ηλεκτρονικά από σήμερα στη διεύθυνση www.pestosemas.com), είναι η απροθυμία των θυμάτων να διεκδικήσουν την τιμωρία των δραστών και την απονομή δικαιοσύνης.

Μόλις 13 θύματα δήλωσαν ότι επιθυμούν να καταγγείλουν περιστατικό διάκρισης ή βίας στις Αρχές, έναντι 83 που αρνήθηκαν.

Οι λόγοι της άρνησης είναι ενδεικτικοί: 19 επικαλέστηκαν μικρή ή καθόλου εμπιστοσύνη στη Δικαιοσύνη, 7 έναν συνδυασμό λόγων, που εκτείνονται από την αρνητική γνώμη για τη Δικαιοσύνη και τη στάση της Αστυνομίας μέχρι την αναστάτωση των οικείων τους, 5 τον φόβο για την αντίδραση των οικείων τους, ενώ 51 επικαλέστηκαν προσωπικούς λόγους, γεγονός που «δείχνει μιαν ανησυχητική πιθανότητα εσωτερίκευσης, θυματοποίησης και αίσθησης αδιεξόδου», όπως επισημαίνει η έκθεση.

Βουβοί μάρτυρες

Εξίσου ανησυχητικό είναι το στοιχείο ότι τα περισσότερα περιστατικά βίας και διακρίσεων συμβαίνουν κάτω από τα πιθανά βλέμματα μαρτύρων που δεν αντιδρούν.

Τα 52 περιστατικά συνέβησαν σε ανοιχτό, δημόσιο χώρο, 14 σε κλειστό χώρο, όπως τα γραφεία μιας επιχείρησης, 9 σε οχήματα ή σταθμούς μέσων μαζικής μεταφοράς, 8 σε δημόσιο φορέα ή υπηρεσία (σημειώθηκαν επίσης 9 περιστατικά στο σπίτι του θύματος από πρόσωπο του στενού οικογενειακού περιβάλλοντος, 6 στο διαδίκτυο και 2 στο τηλέφωνο).

«Οι δράστες δεν ντρέπονται για τις ενέργειές τους ή και δεν φοβούνται για τις ποινικές συνέπειες αυτών [...] Η συνεχόμενη ατιμωρησία, η αδιαφορία αστυνομικών να αντιδράσουν ή και η εμπλοκή τους σε περιστατικά, η αδιαφορία ή και η σιωπηλή αποδοχή των μαρτύρων, ο νομιμοποιητικός χαρακτήρας των αναπαραγόμενων αρνητικών στερεοτύπων ορισμένων ΜΜΕ και του ρατσιστικού μισαλλόδοξου λόγου ορισμένων θεσμικών παραγόντων δεν μπορεί παρά να δημιουργούν προβληματισμό, αν όχι απαισιοδοξία για το μέλλον», σημειώνει η έκθεση.

Νεαροί δράστες

Ο προβληματισμός εντείνεται αν πάρουμε υπόψη τη μικρή ηλικία των δραστών (172 άντρες και 21 γυναίκες, μέση ηλικία λίγο παραπάνω από 29 έτη), καθώς «οι ισχυρές ομοφοβικές και τρανσφοβικές αντιλήψεις διαιωνίζονται περνώντας στις νεότερες γενιές πολιτών», στοιχείο ανησυχητικό για τον ρόλο της εκπαίδευσης στην καταπολέμηση των διακρίσεων και της βίας.

Συνολικά, από την 1η Απριλίου 2014 μέχρι τις 30 Νοεμβρίου 2015, που πραγματοποιήθηκε το έργο, καταγράφηκαν 97 περιστατικά βίας και 4 περιστατικά διακριτικής μεταχείρισης, με συνολικά 140 θύματα και τουλάχιστον 194 θύτες. Τα 98 περιστατικά αφορούσαν την Περιφέρεια Αττικής, εκεί όπου ήταν άμεσα προσβάσιμες οι υπηρεσίες του προγράμματος.

Υπάρχουν όμως και καλά νέα. Κατά την παρουσίαση της έκθεσης την Παρασκευή, η αναπληρώτρια υπουργός Παιδείας Σία Αναγνωστοπούλου ανακοίνωσε πως το υπουργείο εξετάζει μια σχολική καμπάνια κατά της ρητορικής μίσους και επισήμανε την ανάγκη, όχι μόνο της σεξουαλικής αγωγής στα σχολεία, αλλά και μαθημάτων για τα ανθρώπινα δικαιώματα και κατά των διακρίσεων, ενώ και οι εκπρόσωποι κομμάτων (Β. Κατριβάνου–ΣΥΡΙΖΑ, Θ. Φορτσάκης–Ν.Δ., Γ. Αμυράς–Ποτάμι, Θ. Μεγαλοοικονόμου–Ενωση Κεντρώων) και φορέων (Συνήγορος του Πολίτη, Γραφείο Αντιμετώπισης Περιστατικών Ρατσιστικής Βίας της ΕΛ.ΑΣ., Δίκτυο για την Καταγραφή Ρατσιστικής Βίας κ.ά.) τάχθηκαν υπέρ της θεσμοθέτησης μέτρων κατά της ομοφοβικής και τρανσφοβικής βίας και των διακρίσεων, όπως και υπέρ της πλήρους ισονομίας.
http://www.efsyn.gr