Περί γιορτών για την απελευθέρωση της Πρέβεζας και ιστορίας, συζήτηση.
Περί γιορτών για την απελευθέρωση της Πρέβεζας και ιστορίας, συζήτηση.
Σκέφτηκα να μην απαντήσω στα γνωστά εθνικά/εθνικόφρονα επιχειρήματα του κ. καθηγητή. Οφείλω, όμως, χάριν της αλήθειας να απαντήσω.
Καταρχάς, πράγματι, όχι μόνο γνωριζόμαστε όλοι στην Πρέβεζα, αλλά πολλοί είμαστε και συγγενείς. Λοιπόν, όσον αφορά τις ρίζες μου, κ. καθηγητά, μια και λέτε ότι «προφανώς δεν είναι πρεβεζάνικες», σίγουρα γνωρίζετε ότι η γιαγιά μου, η Ευσταθία, το γένος Τσόκα, ήταν από τις πρώτες δασκάλες, που μετά την απελευθέρωση δίδαξαν την ελληνική γλώσσα στα αρβανιτοχώρια της Λάκας και της Θεσπρωτίας. Από τις αφηγήσεις της έμαθα ότι η οικογένειά μας κατέβηκε από τη Σαμονίβα Σουλίου και ότι η προγιαγιά, που κυκλοφορούσε μ' ένα καριοφίλι, μιλούσε απταίστως μόνον αρβανίτικα. Ο πατέρας μου και θειος σας, όταν άλλοι απλώς μελετούσαν, μόλις δέκα εννιά χρονών πολεμούσε με το 24ο σύνταγμα του ΕΛΑΣ το Γερμανο-ιταλό κατακτητή και εξέδιδε την αντιστασιακή εφημερίδα "Λαός" με κίνδυνο της ζωής του. Κι αυτό το πλήρωσε η οικογένειά μας με διώξεις και εξορίες, όπως, βεβαίως, και τόσοι άλλοι "απάτριδες".
Η Πρέβεζα, πέρασμα-κόμβος Ανατολής και Δύσης, κατακτήθηκε, αλλά και κατοικήθηκε, από πολλές εθνότητες και μειονότητες. Οι κάτοικοι, Έλληνες και μη, χριστιανοί και μη, συμβίωσαν σε γενικές γραμμές αρμόνικα. Αισθάνονταν πάνω απ' όλα Πρεβεζάνοι. Άλλο οι ορδές των κατακτητών κι άλλο οι κάτοικοι, που έζησαν πεντακόσια και πάνω χρόνια μαζί.
Σχετικά με το ότι οι Πρεβεζανοεβραίοι δεν ήταν Έλληνες, σηκώνει πολλή συζήτηση. Ήταν Έλληνες οι Σεφαραδίτες Εβραίοι της Θεσσαλονίκης; Ήταν Έλληνας ο Πρεβεζάνος σκιτσογράφος Αλή Ντίνο και οι απόγονοί του; Πόσο ελληνικό είναι το όνομα "Μιχαήλ Λουκάς"; Ο Σκύθης στην καταγωγή Ανάχαρσις, που εντάσσεται στους σοφούς της αρχαίας Ελλάδας, ή ο Σύρος στην καταγωγή Λουκιανός ήταν Έλληνες; Είσαι Έλληνας επειδή έχεις ένα πλήθος γνωρισμάτων που σε συνδέουν με τον ελληνικό πολιτισμό κι επειδή ο ίδιος αισθάνεσαι Έλληνας.
Ξαναγυρίζοντας στο θέμα μας: Ή δεν καταλάβατε το πνεύμα όσων έγραψα ή -δυσκολεύομαι να το πιστέψω- με κακόπιστο τρόπο προσπαθείτε να τα διαστρεβλώσετε. Υποστηρίζω πως η ανάδειξη του πολιτισμού και τα μνημεία των διαφόρων κοινοτήτων που έζησαν στην Πρέβεζα κι αλλού πρέπει να αποτελούν σημεία αλληλοκατανόησης και ειρηνικής συνύπαρξης των λαών. Πρέπει να εναντιώνονται σε κάθε είδους εθνικισμό, είτε ελληνικό, είτε αλβανικό, είτε τούρκικο. Ο "εθνιστής", ο πατριώτης δηλαδή, όχι ο εθνικιστής-ρατσιστής, είναι και διεθνιστής, και τανάπαλιν.
Στην Εσπερία οι πόλεις προσπαθούν να αναδείξουν την διαπολιτισμική τους ιστορία. Αναδεικνύουν με υπερηφάνεια τα μνημεία από διάφορες θρησκευτικές και εθνικές μειονότητες που έζησαν στις πόλεις τους. Εμείς στην Πρέβεζα τα καταστρέφουμε, όπως τη συναγωγή, ή τα αφήνουμε στη λήθη, όπως το τζαμί και τα βενετικά κάστρα. Οι Γαλλο-γερμανοί έχουν εκατόμβες θυμάτων στους συνεχείς πόλεμους μεταξύ τους, αλλά αυτό δεν τους εμποδίζει σήμερα να οδηγούν μαζί την Ευρώπη. Το "περίφημο", λοιπόν, μνημείο του Σουηδού γλύπτη, που δεν είναι και ιδιαίτερα καλαίσθητο, δεν νομίζω ότι υπηρετεί αυτόν το σκοπό και, κατά τη γνώμη μου, δεν πρέπει να στέκει μπροστά στο Δημαρχείο. Δεν έχει σχέση με την απελευθέρωση της Πρέβεζας· αναφέρεται σε άλλη ιστορική περίοδο και, επιτέλους, ας μπει σ' ένα πρεβεζάνικο μουσείο.
Ο Θερσίτης
και κατά κόσμον Νίκος Λιβιεράτος
*στο άρθρο του Μιχαήλ Γ. Λουκά "Σχετικά με την επιχειρούμενη διαγραφή της ιστορικής μας μνήμης", που δημοσιεύθηκε στην "Τοπική Φωνή" της 22-11-2012 ως απάντηση στο άρθρο του Θερσίτη "Μερικές σκέψεις για τους εορτασμούς για τα 100 χρόνια από την απελευθέρωση της Πρέβεζας", δημοσιευμένο στο "Φόρουμ" του Οκτωβρίου 2012.
Κάποιοι συνήθισαν να μένουν Βουλγαροκτόνου και Τουρκοφάγου γωνία -και το ευχαριστιούνται. Εγώ, απ' την άλλη, στην πατρίδα μου, την Πρέβεζα, θα χαιρόμουν να ζω γωνία Γιάννη Μόραλη και Αλή Ντίνο Μπέη, που να 'ταν κάπου εκεί, ανάμεσα στη Φραγκόκλησα και την Παναγία των Ξένων.
Μιλτιάδης Μπάλκος
| Σχετικά με την επιχειρούμενη διαγραφή της ιστορικής μας μνήμης.
|
|
![]() |
|
|
«Το πρώτο βήμα για να εξοντώσεις ένα έθνος είναι να διαγράψεις τη μνήμη του. Να καταστρέψεις τα βιβλία του, την κουλτούρα του, την Ιστορία του. Μετά να βάλεις κάποιον να γράψει νέα βιβλία, να κατασκευάσει μια νέα Παιδεία, να επινοήσει μια νέα Ιστορία. Δε θα χρειαστεί πολύς καιρός για να αρχίσει αυτό το έθνος να ξεχνά ποιο είναι και ποιο ήταν. Ο υπόλοιπος κόσμος γύρω του θα το ξεχάσει, ακόμα ποιο γρήγορα». |
|
Ενστάσεις. Μερικές σκέψεις για τους εορτασμούς για τα 100 χρόνια από την απελευθέρωση της Πρέβεζας
Τέλειωσαν και ο εορτασμοί για τα100 χρόνια ελευθερίας μας από τους Τούρκους.
Άλλες εκδηλώσεις είχαν επιτυχία άλλες όχι. Κυρίως ο κόσμος συμμετείχε μαζικά όταν οι συντελεστές των εκδηλώσεων ήταν ντόπιοι . Γέμισε το πολιτιστικό κέντρο από παλιούς Πρεβεζάνους στο γεμάτο συναίσθημα φιλμάκι του Γ.Νικολαίδη για τις Πρεβεζάνικες καντάδες αν και ο κεντρικός ομιλητής ξέχασε αρκετούς από τους κανταδόρους , αφού δεν είχε άμεση γνώση της εποχής εκείνης.
Αξιολογότατη η θεατρική παράσταση από ερασιτέχνες ηθοποιούς που ανέβηκε με σκηνοθεσία Κ. Καζούκα "Το τίμημα" , Άρεσε και συγκίνησε το πρεβεζάνικο κοινό
Συγκλονιστική -σαν φτασμένη ηθοποιός-μας καθήλωσε η εκπαιδευτικός Σταυρούλα Καραγιάννη , αλλά δεν έχω λόγια για τον πληθωρικό Βαγγέλη Σοπικιωτη που με την Στανισλαυσκική ερμηνεία του μας εντυπωσίασε .Επίσης μας άγγιξε η γεμάτη ευαισθησία ερμηνεία της πρωταγωνίστριας Δήμητρας Δρόσου. ΣΥΓΧΑΡΗΤΗΡΙΑ και στους άλλους ηθοποιούς.
Μερικά λαθάκια και υπερβολές όπως τα προπαγανδιστικά τσιτάτα στο σενάριο πέρασαν απαρατήρητα. Ο βουλευτής Χούτας , διατέλεσε βουλευτής στην Αιτωλοακαρνανία το 1946 και όχι στην Πρέβεζα και πολύ μετα από το λαθρεμπόριο του τσιγαρόχαρτου που άκμασε το 1930.Στην Πρέβεζα βουλευτής ήταν τότε ο Χαβίνης ,δεξί χέρι του Βενιζέλου
Επίσης τα κλωστήρια του Μύτικα που ήθελε να δουλέψει η πρωταγωνίστρια ιδρύθηκαν πολύ μετά , επί δικτατορίας. Πιθανώς ο σκηνοθέτης ήθελε να δώσει μια διαχρονικότητα στο έργο.
Κατατοπιστική η ομιλία του λαογράφου Συρρακιώτη καθηγητή Πανεπιστήμιου κ.Αυδίκου Έκανε μια ιστορική διαδρομή και αναφέρθηκε στους παράγοντες που συνετέλεσαν για να γίνει αναίμακτη η παράδοση της πόλης στον Ελληνικό στρατό. Κυρίως εστίασε στις ανταποκρίσεις Λευκαδίτικης εφημερίδας και λιγότερο στην άμεση μαρτυρία του Ρώσου Πρέσβη κ .Σκέφερη. Μας έδωσε άγνωστα στοιχεία όπως το γεγονός ότι ο Χαλίλ Εφένδης, δήμαρχος της Πρέβεζας ανήκε στο σύνδεσμο των Νεότουρκων οι όποιοι είχαν αποφασίσει να τελειώσουν με την Οθωμανική αυτοκρατορία και να περιορισθούν στο εθνικό κράτος. Έτσι μαζί Έλληνες και Τούρκοι δημογέροντες έπεισαν τον στρατιωτικό διοικητή να μην αντισταθεί, παρόλο που η Πρέβεζα ήταν οχυρωμένη σαν αστακός.
Επεσήμανε το γεγονός ότι ο ελληνικός πληθυσμός διεφύλαξε τους μουσουλμάνους Τουρκους και αλβανους συμπολιτες τους και ανεδειξε την έννοια του Πρεβεζάνου ως διαπολιτισμικού στοιχείου . Πρεβεζάνος δεν είναι μόνο ο Έλληνας ντόπιος αλλά όλοι οι κάτοικοι της Πρέβεζας που κατά καιρούς πέρασαν από την Πρέβεζα, μουσουλμάνοι ,εβραίοι, καθολικοί και μας προέτρεψε να αναζητήσουμε τους απογόνους τους σε μια προσπάθεια αλληλοκατανόησης αλλά και τουριστικής προβολής της πόλης μας.
Αλλά πως μπορεί να γίνει αυτό, τι θα βλέπουν οι Τουρκοπρεβεζάνοι, οι Πρεβεζανοεβραίοι η και άλλοι Ευρωπαίοι τουρίστες Το μνημείο που στήθηκε μπροστά στο δημαρχείο με το χαλασμό της Πρέβεζας ,τα χαντζάρια και τα κομμένα κεφάλια των Πρεβεζάνων; Εκατό χρόνια μετα συμβάλει αυτό στην αλληλοκατανόηση των λαών; η συντηρεί το μίσος; Έτσι γίνεται στη Σουηδία; Ναι στη μνήμη αλλά πρέπει να είμαστε προσηλωμένοι στο μέλλον, στη συναδέλφωση και τη συνεργασία των λαών. Πρέπει άμεσα να αποσυρθεί η μια τουλάχιστον πλάκα με αυτό το θέμα και να πάει στο υπό δημιουργία Πρεβεζάνικο μουσείο με άλλα ιστορικά εκθέματα. Γιατί αν δεν αποσυρθεί κινδυνεύει να γίνει μνημείο κατάθεσης στεφάνων της χρυσής αυγής. Και επιτέλους ας δημιουργηθεί μια επιτροπή με πνευματικούς ανθρώπους να εγκρίνει το περιεχόμενο και να αποφασίζει που πρέπει να στήνεται ένα μνημείο.
Έτσι κάπως βίωσα τους πανηγυρισμούς για την απελευθέρωση της Πρέβεζας. Θα μου πείτε πολλές οι παρατηρήσεις και τα παράπονα Αλλά τι Θερσίτης θα ήμουν αν ανατρέξετε στον χαρακτήρα του κατά τον Τρωικό πόλεμο.
Ο ΘΕΡΣΙΤΗΣ


































